— Tram Track Tracer

Om de verschillende onderzochte tramtracés met elkaar te kunnen vergelijken, werd een multi-criteria evaluatie uitgewerkt. Die heeft tot doel om een globaal beeld te krijgen van de performantie van een tramlijn, wat moet toelaten om de verschillende tracé-alternatieven tegen elkaar af te wegen. Daarbij wordt zowel gekeken naar de interne kwaliteiten als naar de externe kwaliteiten van de tramlijn.
De interne kwaliteiten van de tramlijn als vervoerssysteem, vallen grofweg uiteen in twee velden:

  • de intrinsieke eigenschappen van de infrastructuur: kostprijs en snelheid
  • de contextgebonden gebruikswaarde van de infrastructuur: vervoerpotentieel en verknoping

Met betrekking tot de externe kwaliteiten van de tramlijn in relatie tot zijn omgeving worden eveneens twee velden onderscheiden:

  • de impact op het milieu: de mens, de natuur en het landschap
  • de effecten inzake de ruimtelijke integratie in de omgeving, zowel op microschaal (ruimtelijke inpasbaarheid) als op mesoschaal (structuurversterking).

 

Kostprijs

De directe kost wordt bepaald op basis het type trambedding, de nodige kunstwerken, de beveiliging van kruisingen, onteigeningen, … De indirecte kost wordt onder meer bepaald door de heraanleg van straten rondom de tramlijn.

4.01 map

Reistijd

De reistijd wordt berekend aan de hand van de effectieve snelheid die op het tracé kan gehaald worden, en van de verliestijden (bij voorbeeld aan haltes). Tegelijk wordt ook de stiptheid van de tramlijn berekend, door het mogelijke oponthoud in kaart te brengen.

4.02 map

Nabijheid potentiële reizigers

Het primair vervoerpotentieel van de tram wordt berekend op basis van het aantal inwoners rondom de haltes, en van het aantal tewerkstellingsplaatsen en attractiepolen (zoals scholen en ziekenhuizen) in de buurt van haltes.

4.03 radius

Verknoping met ander modi

Het secundair vervoerpotentieel wordt berekend op basis van de verknoping met andere netwerken: zowel openbaar vervoer, fietsnetwerken als privaat wegverkeer.

4.04 radius

4.05 network

4.06 radius

Impact op de mens

De impact op de mens wordt bepaald door de noodzakelijke onteigeningen (van woningen, bedrijven, gronden) en door de verstoring van bestaande relaties: hinder van doorgaand verkeer, hinder op kruispunten, verminderde oversteekbaarheid.

4.07 map

 

Impact op natuur en landschap

De impact op natuur en landschap wordt berekend aan de hand van de doorsnijding en versnippering van kwetsbare ecotopen en landschappen.

4.08 landscape

Ruimtelijke inpasbaarheid

De ruimtelijke inpasbaarheid (op microschaal) wordt bepaald aan de hand van de verenigbaarheid van de tramlijn met het karakter van de directe omgeving, het type van bundeling met andere lijnelementen en de mate waarin voldoende ruimte beschikbaar is.

4.09 map

Structuurversterking

De structuurversterking (op mesoschaal) wordt berekend aan de hand van de intensiteit van menselijke activiteiten (dynamiek) die rondom de haltes vandaag aanwezig is of in de toekomst kan ontstaan.
Specifiek voor dit criterium werd in samenwerking met de onderzoeksgroep OSA van de KU Leuven een gebiedsdekkende kaart opgesteld die de dynamiek van onze leefomgeving bepaalt op basis van het feitelijk ruimtegebruik en de planologische bestemming van een gebied.

4.10 context

 

Globale beoordeling

De waarden die voor de verschillende criteria in GIS worden berekend, worden vertaald in een score. De scores voor alle criteria worden in een evaluatieroos voorgesteld. Hoe beter een tracé scoort, hoe kleurrijker de roos. De scores worden bewust niet met elkaar opgeteld, om grote scoreverschillen tussen de criteria zichtbaar te houden. Elke actor zal bovendien aan de verschillende criteria een ander belang toekennen.. Door de scores naast elkaar weer te geven, blijft ook de correlatie tussen de scores voor sommige criteria duidelijk zichtbaar.

4.11 rose

 

Output

Na verwerking levert de TramTrackTracer per onderzocht tramtracé volgende output op:

  • de berekende waarden voor de onderscheiden tracékarakteristieken
  • de voorstelling van de tracékarakteristieken in thematische kaarten
  • de voorstelling van de scores op de zestien criteria, voorgesteld in de evaluatieroos
  • de interpretatie van de resultaten in een sterkte-zwakte tabel

4.12 evaluation